KSIĄŻKI

Egzamin dojrzałości: Parabellum Remigiusza Mroza

Parabellum to świetnie skonstruowana powieść przygodowa z wielką historią w tle. A zarazem opowieść o dojrzewaniu do bycia mężczyzną, Polakiem i patriotą. Słodko-gorzka, okraszona sporą dawką czarnego humoru, i niebywale wciągająca.

Polska, sierpień 1939 rok. Staszek Zaniewski ma wrażenie, że świat stoi przed nim otworem. Chłopak właśnie skończył studia medyczne, ma szansę na dobrą posadę w stołecznym szpitalu, wkrótce stanie też na ślubnym kobiercu z Marią – kobietą w równym stopniu piękną, co inteligentną. Tymczasem jego brat, Bronek Zaniewski, wybrał zupełnie inną drogę życiową – zamiast na uniwersytet postanowił wstąpić do wojska. Ostatnie dni lata spędza na granicy z Rumunią, doprowadzając do szału swego przełożonego. Chorążego Chwieduszkę w młodszym z braci Zaniewskich irytuje nie tylko niesubordynacja, porywczy charakter i skłonność do bójek, ale przede wszystkim uczucie jakim obdarza go śliczna kelnerka Aniela. Życie obu braci zmienia się całkowicie, gdy na Polskę zaczynają spadać pierwsze niemieckie bomby. Bronek, z trójką innych ocalałych z nalotu żołnierzy, ucieka w głąb kraju podejmując partyzancką walkę z nazistowskimi oddziałami. Staszek daje się przekonać Marii do ucieczki z Polski – podszywając się pod austriackich dziennikarzy narzeczeni, w towarzystwie bandyty Holzera, wyruszają w drogę do sojuszniczej Francji. Do przebycia mają ponad tysiąc kilometrów, a droga ta na zawsze zmieni ich sposób postrzegania świata i podejście do moralności, etyki i wiary w drugiego człowieka. Tymczasem w podbitym przez Niemców Rawiczu władzę przejmuje Christian Leitner, wielbiciel filozofii i Adolfa Hitlera, przeciwnik wszelkich religii świata oraz ideologii nadludzi z rasy aryjskiej. Hauptmann Leitner ma własną koncepcję panowania nad zdobytymi terenami, które skutecznie wprowadza w życie w Rawiczu. Do czasu, gdy na jego drodze staje szalony gestapowiec Johann Blankenburg.

DSC_2197_1749

Seria Parabellum to dowód na to, że o II wojnie światowej można w Polsce mówić inaczej – bardziej w stylu Quentina Tarantino niż Gustawa Herlinga-Grudzińskiego. Prędkość ucieczki i Horyzont zdarzeń to przede wszystkim powieści przygodowe, z wartką akcją, mnogością zdarzeń i wyrazistymi bohaterami. Drogi, którymi poruszają się Staszek, Bronek i Maria, usiane są niebezpieczeństwami i przeszkodami, które nadają fabule dynamikę i nie pozwalają czytelnikowi odłożyć książki aż do przeczytania ostatniej strony. Akcja okraszona jest idealnie wymierzoną dawką czarnego humoru – autor pozwala w ten sposób odetchnąć odbiorcy, ale ani razu nie przekracza granicy dobrego smaku. Remigiusz Mróz ma dobrą rękę do postaci, także – a może nawet przede wszystkim – do tych drugoplanowych. Staszek, Maria i Bronek to sympatyczne dzieciaki, pełne młodzieńczej buty i energii, które pomagają im przetrwać piekło wojny. Łatwo kibicować ich poczynaniom, znacznie trudniej dopatrzyć się w nich psychologicznej głębi, duchowej dwuwymiarowości, której – może z racji wieku – są pozbawieni. Przynajmniej do czasu. Znacznie większe zaciekawienie budzi Christian Leitner, żołnierz – filozof, który doskonałości człowieka poszukuje nie w genach czy pochodzeniu rasowym, lecz w inteligencji, talencie i umiejętności samodyscypliny. Jego uwielbienie dla Hitlera jest równe pogardzie, jaką żywi dla niektórych ludzi, których polityka Führera wypchnęła na wyżyny władzy. Choćby Johanna Blankenburga, człowieka o chorej psychice, dla którego celem życia jest upokarzanie i zadawanie cierpienia. Jego stosunek do kapitana Obelta to coś więcej niż próba wydobycia zeznań – to pojedynek Dobra i Zła, w którym stawką jest coś niejednokrotnie cenniejszego niż życie: godność i poczucie człowieczeństwa.

Remigiusz Mróz ma niebywałą zdolność do mówienia o rzeczach ważkich pod płaszczykiem niezobowiązującej rozrywki. Tak było w Kasacji i Ekspozycji, nie inaczej jest w serii Parabellum. Mróz nie zabiera czytelnika na pierwszą linię frontu, ale prowadzi po jego obrzeżach: lasach, wioskach i miasteczkach Polski i Ukrainy. Miejscach, gdzie ukrywa się ludność cywilna, organizują pierwsze oddziały partyzantów i grupy przerzucające przez granicę mężczyzn i chłopców pragnących dołączyć do tworzonego na obczyźnie wojska polskiego. Czy odbiera to wojnie całą jej grozę? Bynajmniej, działania wojenne obserwujemy bowiem z perspektywy dzieci zabijanych za pochodzenie rasowe, gwałconych kobiet oraz mężczyzn mordowanych za próbę ratowania bliskich i dobytku. Ten wojenny pejzaż jest tłem dla drugiej historii rozgrywającej się na kartach Parabellum. Historii dojrzewania do bycia mężczyzną, Polakiem i patriotą. Do wzięcia odpowiedzialności za najbliższe braciom Zaniewskim istnienia: rodzin, narzeczonych i Ojczyzny. O ile bowiem Prędkość ucieczki ma stricte rozrywkowy charakter, o tyle Horyzont zdarzeń to lekcja życia. O tym czy Bronek i Staszek dobrze ją odrobią dowiemy się w styczniu.

Reklamy

3 thoughts on “Egzamin dojrzałości: Parabellum Remigiusza Mroza

  1. Ogromnie się cieszę, że udało Ci się zdobyć te książki 🙂 Teraz możesz niecierpliwie czekać ze mną na tom trzeci, bo pamiętam, że poprzedni skończył się tak, że :P…

    Ja sama czytam teraz ponownie Parabellum, bo szykuję się do wywiadu z Remigiuszem 🙂 Powiem Ci, że pierwszy raz czytałam serię w styczniu tego roku, to były pierwsze książki Mroza, które wzięłam do rąk, i nie wiedziałam wtedy, że rozwinie się to w taką fajną przygodę!

  2. Kochana, toż pierwszy tom zdobył tylko dzięki Tobie! 🙂 Ale warto było czekać, bo to była świetna lektura, nie przypuszczałam, że okaże się tak dobra. Teraz niecierpliwie czekam na trzeci tom. Ale wiesz co…. to Ty Mroza czytasz dopiero od roku? Ja myślałam, że znacznie dłużej 🙂

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s